آی واژه

( اِ) [ ع. ] (مص م.) ۱- ثابت گردانیدن. ۲- نام نویسی در دفتر لشکر و سپاه.

( اِ) [ ع. ] (مص م.)

۱- ثابت گردانیدن.

۲- نام نویسی در دفتر لشکر و سپاه.

( اَ) [ ع. ] (ص.) جِ ثَبَت ؛ معتمدان.

(اسم) [عربی] [قدیمی]
[asbāt] اشخاص مورد اعتماد.

(اسم مصدر) [عربی]
[esbāt]
۱. پابرجا کردن.
۲. معلوم کردن درستی امر یا موضوعی به گونه‌ای که دیگران آن را بپذیرند؛ ثابت کردن؛ به ثبوت رساندن.
۳. قرار دادن.
۴. نوشتن.

پایستن؛ اُستوانش؛ اُستانش

[اِ] (ع مص) نیک شناختن کسی را و برجای داشتن او را. (منتهی الارب). || بجای بداشتن. (تاج المصادر بیهقی) : حلّ و عقد و اثبات و اسقاط بدو باشد. (تاریخ بیهقی). || دور نشدن بیماری از کسی: اثبته السقم. || قرار دادن. (منتهی الارب). || درست کردن. || نوشتن. (منتهی الارب). ثبت کردن : دو بیت از آن که لایق این سیاق است اثبات افتاد. (کلیله و دمنه). اما چون نسق حکایت را در این موضع لایق نمود، اثبات آن موافق افتاد. (جهانگشای جوینی). و آن را در متون دفاتر و بطون اوراق اثبات کنند. (جامع التواریخ رشیدی). || نام در دیوان اثبات کردن. (تاج المصادر). (منتهی الارب). ثبت کردن نام مرد (بدیوان جیش) در جریدهء سوداء و رزقی برای او مقرر کردن. (مفاتیح). || ثابت گردانیدن. (منتهی الارب). || پابرجای کردن. || دریافتن. || جراحتی وارد کردن که جریح برجای ماند: اثبت الجریح؛ اذا ازمنه حتی لایقدر علی الحراک. قال الله تعالی: لیثبتوک (قرآن 8/3)؛ ای لیجرحوک جراحهً لاتقوم معها او لیحبسوک. (منتهی الارب) . || ایجاب. مقابل نفی: اثبات شی ء نفی ماعدا نکند. || (اصطلاح تجوید) از اقسام نه گانهء وقف مستعمل است که در مورد وقف حرکه را ثابت نگاه دارند و بسکون تبدیل نکنند. ضدّ خلاف چنانکه در شاطبی مسطور است. || در نزد صوفیه ضدّ محو است و شرح آن در لفظ محو بیاید. || (اصطلاح فلسفه) حکم کردن است به ثبوت چیزی دیگر. (تعریفات). || اثبات الوکاله (در فقه)؛ تحقق وکالت که آن جز با دو شاهد عادل حاصل نیاید.

[اَ] (ع ص، اِ) جِ ثَبَت. مردمان استوارداشته. معتمدان : فتحی حاجب را که از ثقات و اثبات دولت بود به نیابت به سجستان بگذاشت. (ترجمهء تاریخ یمینی).

اثبات[ع - مص - م] (ئیسبات - isbat)سەلماندن، چەسپاندن، جێگیرکردن.

اثبات
(ع/مص‌م)
ئارامکردنەوە، ئەرەمەرنای، بەلیاندن، جێگیرکردن، دامەزراندن، دامەزرانن، دانان، سەقامگیرکردن، قەرار دان، قەراردای، مسۆگەر کردن،
ئاشکراکردن، بەدەلیل‌نیشاندان، بەڵگه‌بۆ هێنانەوە، چەسپاندن، ڕوون کردنەوە، سابیتکردن، سەلماندن، مێلاگ،

مێلاگ

ریشه شناسی:
عربی
آوایش:
/اَثبات/
اسم:
اَثبات قدیم
1. افراد مورد اعتماد، معتمدان. جمعِ ثَبَت. اسم مصدر: اِثبات
2. معلوم کردن درستی امری به گونه‌ای که برای دیگران قابل قبول باشد. ثابت شدن. ثابت گردانیدن.
3. نوشتن، ثبت کردن، نام نویسی در دفتر لشکر و سپاه. واژه‌های مشتق شده: (اثباتاً)، (اثبات گرا)، (اثبات گرایی)، (اثبات شدن)، (اثبات کردن)، (اثبات افتادن)، (به اثبات رساندن)، (به اثبات رسیدن)

ایتالیایی: (dimostrazione)
انگلیسی: (substantiation)

فرهنگ بزرگ سخن/ فرهنگ لغت معین