گلستان - باب هفتم در تأثیر تربیت

زاهدی از کنار مرد ثروتمندی رد شد که بنده خود را با دست و پای بسته شکنجه می‌داد. به او گفت: ای مرد، خداوندِ بزرگ مخلوقی شبیه خودت را تحت اختیار تو قرار داده و تو را بر او برتری بخشیده است؛ پس شکرگزار این نعمت باش و بر او ستم روا مدار، مبادا که در روز قیامت، او نزد خدا مقام بهتری از تو داشته باشد و تو شرمسار شوی.

تو این بنده را با پول خریده‌ای، اما فراموش نکن که تو خالق او نیستی و قدرت آفرینشِ او را نداشتی؛ پس نباید با او چون موجودی بی‌ارزش رفتار کنی.

ای کسی که فرمانده و صاحبِ غلامانی (مانند ارسلان و آغوش)، فراموش نکن که خودت نیز در برابر پروردگارت بنده و فرمان‌بردار هستی.

از پیامبر اکرم (ص) نقل شده است که بزرگ‌ترین حسرتِ روزِ قیامت، لحظه‌ای است که بنده‌ای نیکوکار به بهشت می‌رود و خواجه‌ی گناه‌کارش به دوزخ فرستاده می‌شود.

بر بنده‌ای که از تو فرمان‌برداری می‌کند، خشم بی‌اندازه مگیر و با تندی و بی‌ملاحظگی رفتار نکن.

زیرا در روز قیامت بسیار مایه شرمساری و ننگ است که بنده در مقامِ آزادی و رستگاری باشد و اربابش در بندِ عذابِ الهی گرفتار گردد.