گلستان - باب پنجم در عشق و جوانی

یکی از شاگردان، بهره‌مندی و زیبایی بسیار داشت و معلم، به حکم طبیعت و غریزه انسانی، به او دلبستگی شدیدی پیدا کرده بود؛ به طوری که هرگاه در خلوت با او روبرو می‌شد، چنین می‌گفت:

ای کسی که چهره‌ای به زیبایی بهشتیان داری، من چنان غرق در اندیشه و یاد تو هستم که دیگر مجالی برای فکر کردن به خودم و احوالات شخصی‌ام باقی نمانده است.

من چنان شیفته تماشای چهره توام که حتی اگر در برابر چشمانم، تیری به سوی من پرتاب کنند، باز هم نمی‌توانم از دیدن تو دست بکشم و چشمانم را ببندم.

سرانجام آن پسر گفت: همان‌طور که در یادگیری درس مرا راهنمایی می‌کنی، در اخلاق و رفتارم نیز دقت کن؛ اگر کار ناپسندی از من سر زد که به نظرم خوب می‌آید، مرا آگاه کن تا آن را اصلاح کنم. استاد پاسخ داد: این درخواست را از کسی دیگر بخواه؛ زیرا نگاه من به تو چنان آمیخته به مهر است که جز خوبی و زیبایی چیزی نمی‌بینم.

اگر تو یک هنر یا ویژگی مثبت داشته باشی و در کنار آن هفتاد عیب هم داشته باشی، دوست (عاشق) به دلیل محبتی که دارد، تنها همان یک هنر را می‌بیند و عیب‌ها از چشمش پنهان می‌ماند.