گلستان - باب سوم در فضیلت قناعت

عربی را در جمع جواهرفروشان بصره دیدم که چنین حکایت می‌کرد: زمانی در بیابانی راه را گم کرده بودم و از توشه سفر هیچ‌چیز برایم باقی نمانده بود و یقین داشتم که خواهم مرد. ناگهان کیسه‌ای پر از مروارید یافتم؛ هرگز آن شادی و هیجانی را که در آن لحظه داشتم فراموش نمی‌کنم، زیرا گمان می‌کردم خوراکی (گندم بریان) است. اما پس از آن، تلخی و ناامیدی عمیقی را به یاد می‌آورم که وقتی فهمیدم آن‌ها فقط مروارید هستند، تمام وجودم را فرا گرفت.

در میان کویر خشک و ریگ‌های روانِ صحرا، برای کسی که از تشنگی در حال مرگ است، فرقی نمی‌کند که در دهانش مروارید باشد یا صدف؛ چرا که هیچ‌کدام تشنگی او را رفع نمی‌کند.

انسانی که توشه‌ای ندارد و از شدت ضعف و گرسنگی در راه افتاده است، برای او تفاوتی میان بستنِ طلا به کمر یا بستنِ تکه سفال‌های بی‌ارزش وجود ندارد.