دیوان شمس - رباعیات

در این ابیات، شاعر فضایی از مستیِ روحانی و غلبه‌ی عشق بر عقل را به تصویر می‌کشد. ساقی که نماد محبوبِ ازلی یا پیرِ راهِ حقیقت است، سوگند یاد می‌کند که اگر این جامِ عشق و معرفت را به بندگان بنوشاند، چنان شوری در عالم برمی‌انگیزد که خردِ محدودِ بشری و حسابگری‌های دنیوی در برابر آن رنگ می‌بازند و جای خود را به شیدایی و بیخودی می‌دهند.

مضمون اصلی، قدرتِ بی‌کرانِ عشق است که چون سیلی خروشان، هرآنچه که مانعِ رسیدن به حق است یعنی عقلِ جزئی را با خود می‌برد و جهانی مملو از شور و بی‌خودی به جای می‌گذارد.