دیوان شمس - رباعیات
رباعی شمارهٔ ۹۹۰
مولویدرک و برداشت
هوش مصنوعیدرونمایه و پیام
این ابیات بر محافظت از حریمِ جمال و تقدسِ محبوب تأکید دارند. شاعر با زبانی صریح، عاشق را به غیرتورزی و پوشاندنِ زیباییِ معشوق از نگاهِ نااهلان فرا میخواند و بر این باور است که راهِ وصال، نیازمندِ شوریدگی و پاکباختگی است.
فضای کلی اثر، سرشار از حالتی عرفانی و عاشقانه است که در آن، زیباییِ معشوق، گوهری است که باید از گزندِ نگاههای سطحی و کنجکاویهای نامحرمان حفظ شود.
معنای روان
در وجودت آتش عشق بیفروز و با تمام وجود در کوی محبوب گام بگذار، تا هیچ فرد مداخلهگر و فضولی نتواند به حریم او نزدیک شود.
نکته ادبی: آتش در زن کنایه از ایجاد شور و سوز درونی و کوی نماد حریم قرب است.
چهره درخشان و مانند ماه او را با تارهای زلفش بپوشان، تا چشم هیچ آدم فرومایه و نااهلی، زیبایی بیمثال او را نبیند.
نکته ادبی: روی چو ماه تشبیه و خس استعاره از افراد پست و بیمایه است.
آرایههای ادبی
مانند کردن صورت محبوب به ماه به جهت زیبایی و درخشش.
کنایه از به شور و شیدایی رسیدن و گذشتن از خود.
به کار بردن واژه خس برای اشاره به افراد نااهل و سبکمایه.