دیوان شمس - غزلیات

اگر تو به من تمایلی نداشته باشی، قلب من از تو دست برنمی‌دارد. البته اگر خداوند اراده کند، تو نیز به صلح و آشتی با من مایل خواهی شد.

تو هزاران عاشق داری که با جان و دل نگران تو هستند؛ همه در انتظارند که سرنوشت، این سعادت و دولت را نصیب چه کسی کند تا به تختِ قربِ تو بنشیند.

جای شگفتی است که افراد پست و فرومایه در کار عشقِ عاشقِ تهی‌دست دخالت می‌کنند؛ چرا که آنچه عاشق در آرزویش است (وصال معشوق)، حسرتِ پادشاهان است، پس چگونه ممکن است گدایی که هیچ ندارد، به چنین جایگاهی نرسد؟

نباید تعجب کرد که مرده‌ای از خدا طلبِ حیات کند یا فرد تشنه‌ای با تمام وجود آرزوی آب داشته باشد؛ چرا که این خواسته‌ها لازمه‌ی هستی آن‌هاست.

همچنین جای شگفتی نیست که فرد نابینایی به دنبال نور چشم باشد یا چشمِ اسیری به خاطر دوری از وطن و غربت، اشک بریزد.

آن‌قدر دعا کردم و در پیشگاه الهی و معشوق راز و نیاز کردم که تمام وجودم سراسر دعا شده است؛ به‌گونه‌ای که هر کس مرا می‌بیند، ناخودآگاه به یاد دعا و نیایش می‌افتد.

به تو سلام کردم و اظهار بندگی نمودم، اما تو پرسیدی که حالت چطور است؛ مثلِ مسِ بی‌ارزشی هستم که اگر کیمیاگر (تو) به آن نظر نکند و مس را طلا نکند، هیچ ارزشی نخواهد داشت.

چگونه ممکن است نقاشی (صورتگر) طبقِ فکر و خیالش اثری بیافریند اگر دست به کار نشود؟ چگونه شراب ساخته می‌شود اگر دست، انگورها را نفشارد؟ پس من هم به عنایت تو نیاز دارم.