دیوان شمس - غزلیات

افسوس بر دلی که هیچ‌گونه نشانه و پرتویی از محبوب دریافت نمی‌کند؛ آن تنی هم که از جانب دوست، مژده‌ای از روح و حیاتِ جاودان به او نمی‌رسد، در حقیقت مرده‌ای بیش نیست.

روزگارِ کسی که بدون تماشایِ چهره‌ی زیبا و دلربای تو سپری شود، تیره و تار است؛ چرا که بهره‌ای از بخشش و روزیِ معنویِ تو (که به مثابه‌ی غذای روح است) به او نمی‌رسد.

افسوس بر آن دلی که در کوره‌ی عشق تو گداخته نمی‌شود؛ چرا که همچون طلایی که در کوره تصفیه نشده باشد، ارزشِ ذاتی خود را بازنمی‌یابد و به اصل و معدنِ کمال خویش بازنمی‌گردد.

سخن گفتن از عشق اگر با سوز و دردمندیِ واقعی همراه نباشد، بی‌اثر است؛ چنین سخنی تنها به گوش افراد هوس‌ران می‌رسد و بر زبانِ لق‌لقه‌ی آنان جاری می‌شود، نه در عمق جان.

دلِ آدمی تا زمانی که با امانتِ غیبیِ الهی پیوند نخورد، همچون مریمِ مقدس که به اعجازِ الهی به مسیح (روح‌الله) باردار شد، آبستنِ انوارِ روحانی و حقایقِ مسیحایی نخواهد گشت.

وقتی حواس ظاهریِ انسان بیدار و درگیرِ جهانِ ماده باشد، خوابِ غفلت نمی‌بیند؛ اما مقصود آن است که انسان باید از وابستگی به جهانِ مادی گذر کند تا به حقیقتِ وجودیِ خویش برسد.

کسی که تمام هم و غمش تأمین نانِ شب و دغدغه‌های مادی است و از بی‌نواییِ روحی‌اش غافل مانده، دچار مرگِ معنوی شده است؛ این غفلت، کشنده‌تر از مرگِ جسمانی است.

اکنون که فرصت باقی است، تلاش کن تا از بندِ محدودیت‌های زمانی و دنیوی رهایی یابی، پیش از آنکه لحظه‌ی مرگ فرا رسد و فرصتِ عمل از دست برود.

هر موجودی که حیاتش وابسته به نانِ مادی است، تنها همان را می‌جوید؛ اما حیاتِ معنوی (آب حیات) نصیبِ هر روحِ حیوانی و نان‌خواهی نمی‌شود.

صبحگاهی که در آن سلام و پیامِ تو به من نرسد، تاریک است؛ و روزی که شهدِ کلام و معنایِ تو در آن جاری نباشد، برای من تلخ و ناگوار است.