دیوان شمس - غزلیات

ای عاشقان، تلاش کنید که از قید تن و جانِ وابسته به دنیا رها شوید، چرا که این کالبد همیشگی نیست. هنگامی که بدنِ سنگین و مادی شما کنار برود، روحتان به سوی آسمان‌های معنوی پرواز خواهد کرد.

دل و جان خود را با آبِ دانش و حکمت از تیرگی‌های دنیوی بشویید. مواظب باشید که چشمانِ طمع‌کار و حسرت‌زده‌تان دیگر به این دنیای خاکی و فانی دوخته نشود.

این‌طور نیست که هر چه در جهان می‌بینید حقیقت داشته باشد، بلکه عشق جان و روحِ اصلی جهان است. هر چیزی را که جز عشق در این دنیا بنگرید، ناپایدار است و از بین خواهد رفت.

تولدِ تو مانند طلوع خورشید در مشرق و مرگت مانند غروب آن در مغرب است. پس نگاهت را به آسمانی دیگر بدوز که این آسمانِ فیزیکی و ظاهری، مقصدِ نهایی نیست.

راهِ رسیدن به آسمان، در درون خودِ توست؛ پس بال‌های عشق را حرکت بده. وقتی قدرتِ عشق در تو کامل شود، دیگر نیازی به نردبانِ ظاهری برای بالا رفتن نداری.

جهان را چیزی خارج از خود مپندار، چرا که تمامِ جهان، تصویرِ درونیِ چشمِ توست. وقتی چشمان ظاهری‌ات را ببندی، آن دنیایی که تصور می‌کردی دیگر وجود نخواهد داشت.

دلِ تو مانند پشتِ بام است و حواسِ پنج‌گانه‌ات مانند ناودان‌هایی هستند که آب را به پایین می‌ریزند. تو مستقیماً از همان پشتِ بام (دل) از فیض الهی بنوش، چون ناودان‌ها (حواس) دائمی نیستند و نمی‌توان به آن‌ها تکیه کرد.

این غزلِ حقایق را از لوحِ ضمیرِ خودت بخوان. به لبان و زبانِ من نگاه نکن، زیرا این ابزارِ فیزیکی هم از بین خواهد رفت.

تنِ آدمی مانند کمان است و نَفَس و سخنِ او مانند تیر است. وقتی تیرها پرتاب شدند و ترکش (جای تیر) خالی شد، آن کمان دیگر کارایی و اثری ندارد.