دیوان شمس - غزلیات

محروم و بیچاره کسی است که از شرابِ معرفت و حقیقت بی‌بهره است و از سرِ شتاب و نادانی، سعی می‌کند از غوره (حاصلِ نارس) شراب بگیرد؛ یعنی می‌خواهد به زور و عجله به کمال برسد.

بسیار بیچاره و مفلس است آن دلی که مانند زمینِ شوره، سفت و سخت و غیرحاصل‌خیز شده و ابرِ رحمت و کرمِ الهی بر آن نمی‌بارد تا آن را آباد کند.

در حال حاضر دلِ من در صبحگاهان، مستِ از باده‌یِ معرفت است و با این مستی، گویی جبرانِ رنج و تنگیِ شبِ گذشته را می‌کند.

به آنان که در خوابِ غفلت هستند، از لذتِ این مستیِ صبحگاهی گفتم؛ هر کس که این ندا را بشنود و از خوابِ سنگینِ غفلت برخیزد، پاداشِ نیکی نصیبش خواهد شد.

امروز تمامِ شرم و حیایِ ظاهری از من رخت بربسته و گریخته است؛ چرا که آن مستیِ الهی چنان بر من چیره شده که دیگر مجالی برای تظاهر یا توجه به حرفِ مردم باقی نمی‌گذارد.

ساقیِ حقیقت، امروز گوشِ جانِ مرا در دست گرفته و مرا کاملاً تسخیر کرده است؛ به طوری که حتی یک لحظه نیز مرا به حالِ خود و اراده‌یِ شخصی‌ام وا نمی‌گذارد.

جامِ شرابِ این ساقی، درست مانند عصایِ موسی که به اژدها تبدیل شد، تمامِ بافته‌های عقلِ جزئی و شک‌آلودِ من را که همچون لشکرِ قبطیان (فرعونیان) بود، می‌بلعد و نابود می‌کند.

سخن مگو و در سکوت تماشا کن که چگونه ظرفِ شرابِ مستان (وجودِ عارف)، جامِ گران‌بها و شریفِ حقیقت را به کامِ جانِ طالبان می‌ریزد.