دیوان شمس - غزلیات

تا کی می‌خواهی پیگیر روزی و دام‌های دنیا باشی و نگران وضعیت رزق و روزی خود شوی؟ تا کی می‌خواهی به پشت‌بام دنیا برآیی و نگران وضعیت خانه و مسکن خویش باشی؟

تا کی می‌خواهی در میان هستی و منیت خود، سرد و بی‌روح بنشینی؟ چرا از آتش عشق غافلی و نمی‌گذاری زبانه و شعله‌های آن وجودت را فرا گیرد؟

تو که از دور گردِ آتش عشق او می‌چرخی، اگر حقیقتاً مانند نقره خالص هستی و پاکی، پس چرا از ورود به میانه آتش ابا داری و تردید می‌کنی؟

چرا از درد غم و اندیشه‌های بیهوده دنیوی سیر نمی‌شوی و دل نمی‌کنی؟ وقتی جمال یار و شراب معرفت (شراب مغانه) مهیاست، چرا خود را با غم‌های کوچک سرگرم کرده‌ای؟

اگرچه وجود تو سرد و خالی از شور عشق است، اما همچنان با هر بهانه‌ای که شده خود را به این آتش نزدیک کن و در راه آن قدم بردار؛ چرا که بهانه‌جویی در راه عشق بی‌معناست.

اگر می‌خواهی از روزگار و چرخش فلک شکایت کنی، بهتر است دست برداری و بروی؛ چرا که دنیا بدون حضور و دخالت تو هم به زیبایی به گردش خود ادامه می‌دهد.

چرا مانند درخت، درگیر شاخه‌های متعدد وسوسه‌ها شده‌ای و ذهن خود را پراکنده کرده‌ای؟ همچون ریشه درخت یگانه و ثابت‌قدم باش و از تفرقه بپرهیز.

در آن سرزمین روحانی (ختن) که جان‌ها در آن حضور دارند اما صورت‌های مادی و هویت‌های دنیوی بی‌معناست، دیگر نپرس که فلان کس کیست و فلانی چه شد؛ زیرا در آنجا خودیت رنگ می‌بازد.

این دل به واسطه شمس تبریزی به نشان و گواه عشق بدل شد؛ اکنون بنگر که در دریای عشق او، حتی 'نشان' نیز چه سرنوشتی یافته است (همه چیز در او فانی شده است).