دیوان شمس - غزلیات

ای کسی که منشأ تمامیِ خوبی‌ها هستی، پس تو حقیقتاً متعلق به چه کسی هستی؟ ای گلی که در باغِ هستیِ ما شکفته‌ای، تو در کجای این جهان پنهان شده‌ای که ما از دیدارت محرومیم؟

سوسن که به داشتنِ صدها زبان (گلبرگ) مشهور است، نتوانست نشانِ درستی از تو به من بدهد؛ او تنها مرا به دعا و ستایشِ تو فراخواند و گفت از من جز این نخواه.

ای ماهی که باغِ جانمان را نورانی کرده‌ای، از دستِ بخشنده توست که دهان‌ها پر از شهدِ شیرینِ نعمت‌هاست؛ اما بسیاری از انسان‌ها با وجودِ بهره‌مندی از این مواهب و برگ و نوا، از صاحبِ آن بی‌خبرند.

سرو اگرچه قد می‌کشد و بلندقامت است، هرگز به بلندیِ قد و قامتِ تو نمی‌رسد؛ نرگس نیز با اینکه صاحبِ چشم است، اما در حقیقت هیچ‌گاه جمالِ واقعیِ تو را ندیده است.

پرنده اگر آواز می‌خواند، شاخه اگر گل‌افشانی می‌کند و سبزه اگر به سرعت رشد می‌کند، هیچ‌کدام دوا و درمانی برای دردِ دوری از تو ندارند.

گل برای بقا به نوشیدنِ آبِ باران نیاز دارد و دل برای تعالی به نوشیدنِ جرعه‌های صبر؛ ابرها حریف و مددکارِ گیاهان‌اند و صبر، یار و مددکارِ روح و جان.

در هر سو، مردم و دیوان و چهارپایان صف کشیده‌اند، اما در این میکده‌یِ عشق، هیچ‌کدام پایی برای ایستادن و درکِ حقیقت ندارند.

هر چقدر می‌خواهی به هر سو بگرد و هر چه می‌خواهی بگو، بدان که تا من تو را هدایت نکنم و راه را نشانت ندهم، حتی به اندازه یک تار مو هم به مقصد نخواهی رسید.

خورشید با گرمایِ خود، آب را رویِ زمین می‌جوشاند و سپس همان خورشید، آن آب را به سویِ خود (به آسمان) بالا می‌کشد.

خورشید آرام‌آرام آن را بالا می‌برد بی‌آنکه متوجه شوی، و آن حقیقتِ ناب را از درد و رنجِ زمین جدا می‌کند تا آن پرتویِ دلربا را برباید.

از این سخنِ شگفت‌انگیزِ عالم، هر دو لبم را بستم و خاموش شدم؛ اما آسمان و فلک تمامِ شب با آوایِ بلند تو را به سویِ او فرامی‌خوانند.