دیوان شمس - غزلیات

به دنبالِ فروشِ سلاح‌های سست و نمادینِ دنیوی نباشید، زیرا این ابزارهای ظاهری اصلاً لایقِ میدانِ نبردِ روحانی نیستند و کارگشای راهِ حق نخواهند بود.

کسی که اسیرِ صورت و ظاهر است، چه درکی از کمربندِ عشقِ الهی می‌تواند داشته باشد؟ و کسی که مسکین و ناتوان است، چه نیازی به سلاح‌های جنگی دارد؟

وقتی «من» و وجودِ نفسانی به کلی از بین رفته است، دیگر کمربندِ خدمت را به کجا باید بست؟ زیرا آن سالک، با تحمل بارِ سنگینِ ریاضت، کمرِ تعلقاتش را شکسته است.

این زر و سیم و جواهراتِ دنیوی چیزی جز سنگ‌های قلابی و فریبنده نیستند؛ انسان به خاطر حمل کردنِ این سنگ‌ها، جانِ خود را مانندِ حیوانی بارکش خسته می‌کند.

با افراد نادان و غافل معاشرت مکن که از مسیرِ حقیقت باز می‌مانی؛ بلکه با مردانِ خدا همراه شو تا صفتِ جان و آگاهی از جهان را بیاموزی.

به آن چشمی بنگر که از مشاهده‌ی تجلیاتِ الهی مست شده است؛ زیرا در آن چشم، می‌توانی حقیقتِ مطلق و عیانِ عالم را مشاهده کنی.

تو سرت را در سایه‌ی آن ولی و پیرِ راه قرار بده که وجودش باعثِ سرسبزی و حیاتِ درختِ وجودِ تو می‌شود؛ چرا که کانونِ امنیت و آرامش حقیقی در آنجاست.

ای برادر، از خوابِ غفلتِ دنیوی بیدار شو؛ همچون ستاره‌ای در شبِ تیره بدرخش، چرا که یارِ پنهان و حقیقتِ هستی را باید در تاریکیِ این عالم جست‌وجو کرد.

به کسی نگاه کن که چشمِ بصیرت می‌بخشد، جامِ دلت را از میِ معرفت پُر کن و به سوی آن هدفِ والا سفر کن؛ چه حاجت که به چرخِ زمانه و روزگارِ فانی دل ببندی؟

تیرِ نظر و بینشِ خود را به سوی هدفِ اصلی رها کن و آن را به گوشِ جانِ خویش مؤثّر ساز؛ و بدان که تنِ تو، بسانِ کمانی است که باید این تیر از آن پرتاب شود.

وقتی دشمنِ درونت به یاری تو آمد و وقتی نفسِ سرکشِ تو مانندِ کرمی در قیدِ تو گرفتار شد و وقتی یقینِ قلبی صیدِ تو گشت، آنگاه دامِ گمان و شک را پاره کن.

هنگامی که به سوی حقیقت شتاب کردی، همچون خورشید خواهی درخشید؛ حال که به چنین سودِ بزرگی دست یافتی، دیگر سود و زیانِ دنیوی چه اهمیتی برایت دارد؟

ای کسی که چهره‌ای درهم‌کشیده و گرفته داری، به دعوتِ حق گوش فرا ده؛ زیرا آن حقیقتِ جاوید، دهانِ دعوتِ خود را به سوی همگان گشوده است.

من از این آغاز و مقدمه، لب فروبستم و باقیِ سخن را از خودِ او طلب کن؛ چرا که او دهانِ طالبانِ حقیقت را از گوهرِ معرفت لبریز کرده است.