دیوان شمس - غزلیات

ای ساقی، آن مرغابی (تمثیلی از نفس و تنِ وابسته به دنیا) را در آب بینداز؛ در این کار شتاب کن، زیرا برای کسانی که از باده‌ی جوانیِ معنوی مست‌اند، تعجیل در رهایی از قید تن، کاری پسندیده است.

ای کسی که هم در بهار و هم در زمستان، جان‌بخشِ مایی و مانند حاتم‌طایی در بخششِ نقل و می (معارف الهی) سخاوتمندی؛ برای آن کسی که همچون نی، نوای ربابِ عشق را می‌نوازد، پیاله را از شکرِ حضور پر کن.

ای ساقیِ شور و هیجان، دوباره مجلسِ عیش و عرفان را برپا کن و جام را از شرابِ سرخ‌رنگِ معرفت پر کن تا کامِ عاشقان سیراب شود.

به واسطه‌ی آن شرابِ مبارک، پرده‌ها را از هر سو کنار بزن و نقاب را از چهره‌ی معشوقی که در حجاب پنهان است، بردار تا جلوه‌ی او نمایان شود.

آفرین بر این یار که چون شاخه‌ی گلی بدون خار است؛ احسنت بر این دارو که مرهمی برای دل‌های سوخته و کباب‌شده از غمِ دوری است.

به آن صد حلقه‌ای که از سرِ مستی و شیدایی پدید آمده بنگر؛ این شرابِ نادیدنی و معنوی چنان کیفیتی دارد که شراب‌های معمولی در برابرش بی‌ارزش و خوار هستند.

مستانِ باغِ حقیقت پنهان‌اند و گل‌افشانی می‌کنند؛ صد کوه بزرگ در برابر عظمتِ این مستی همچون حبابی بر روی آب، در حالِ غلطیدن و ناپدید شدن‌اند.

اگر آن جامِ نورانیِ حقیقت از جسمِ خاکی پنهان است، باز هم نمی‌توان نشانه‌های مستی و خرابی (ویرانیِ عقلِ جزئی) را که از آن حاصل شده، پنهان کرد.

ای جان، ما در این میدانِ هستی همچون کشتزاری تشنه هستیم که بی‌تابانه در جستجوی بارانِ رحمتِ الهی (سحاب) می‌باشیم.

تو مانند رعد خاموش نیستی، پس از این سکوت که پوششِ توست بهره ببر و طوطیِ ناطقِ درون (روحِ ناطقه) را به صبر و فدا کردنِ «منِ» خویش وادار کن تا به مقامِ حقیقت برسی.