دیوان شمس - غزلیات

در هر لحظه، پیام‌ها و انوارِ الهی به سوی جانِ انسان‌ها سرازیر می‌شود؛ ای انسان، تو تا کی می‌خواهی همچون رسوباتِ ته‌نشین‌شده و ناخالص، در زمین باقی بمانی؟ از این وضعیتِ پست فاصله بگیر و بالا برو.

هرکس که وجودش سنگین و آلوده به دنیا باشد، در نهایت همچون دُرد (رسوب) می‌ماند؛ تنها زمانی آن رسوب به بالای ظرف (به مرتبه‌ای بالاتر) می‌رسد که به شفافیت و پاکی رسیده باشد.

آبِ وجودت را مدام با هیاهو و اشتغالاتِ بیهوده گل‌آلود مکن تا زلال شود؛ بگذار این ناخالصی‌ها ته‌نشین شود تا همین رنج‌ها و دردهایی که داری، به داروی شفابخشِ روحت تبدیل شوند.

جانِ آدمی همچون شعله‌ای است، اما دودِ تیره‌ی آن (تمایلاتِ نفسانی) از نورش بیشتر است؛ هنگامی که این دود از حد بگذرد، خانه‌ی دل از روشنایی خالی می‌شود.

اگر بتوانی دودِ هوس‌ها را کم کنی، از نورِ اصلیِ شعله بهره‌مند خواهی شد؛ در آن صورت، نورِ وجودِ تو هم دنیایِ مادی و هم عالمِ معنا (آخرت) را روشن خواهد کرد.

اگر به آبِ تیره نگاه کنی، نه ماه را می‌بینی و نه آسمان را؛ هنگامی که غبارِ تیرگی‌ها فضا را بگیرد، خورشید و ماهِ حقیقت نیز پنهان می‌مانند.

بادِ شمالی می‌وزد که باعثِ صافی و زلالیِ هوا می‌شود؛ برای همین منظور است که نسیمِ صبا نیز همچون صیقل‌دهنده در سحرگاهان می‌وزد تا غبار را بزداید.

دمِ جان‌بخشِ روح، سینه را از غم‌های دنیوی صیقل می‌دهد؛ اگر تنها یک لحظه این نَفَسِ پاک با جانِ تو همراه شود، نَفْسِ سرکشِ تو نابود می‌گردد.

جانِ انسان در این جهان غریب است و مشتاقِ شهرِ بی‌مکانی؛ اما نَفْسِ حیوانیِ ما در این چراگاهِ دنیا، مدام گرفتارِ چرا و چون و پرسش‌های بی‌پایان است.

ای جانِ پاک و اصیل، تا کِی می‌خواهی در این سفرِ طولانیِ دنیا سرگردان باشی؟ تو بازِ شکاریِ سلطانِ هستی؛ به سویِ سوت و ندایِ پادشاهِ حقیقی به پرواز درآ.