دیوان اشعار - مثنویات، تمثیلات و مقطعات
بیت
پروین اعتصامیدرک و برداشت
هوش مصنوعیدرونمایه و پیام
این ابیات بر ناتوانی انسان در برابر تقدیر و مشیت الهی تاکید دارند. شاعر میگوید در مقابل حکم قطعی روزگار، زبانآوری، استدلال و تلاش برای تغییر سرنوشت بیهوده است.
فضای حاکم بر این سروده، فضای تسلیم و پذیرش امر مقدر است. گویی انسان در برابر قدرت بیپایان قضا، همچون موجودی کوچک و ناتوان است که هرچه بیشتر سخن بگوید و تقلا کند، با سدی محکمتر مواجه میشود.
معنای روان
در برابر سرنوشت و حکم الهی، نمیتوان با سخنوری و زبانبازی پیروز شد یا به مقصود رسید.
نکته ادبی: «چیره زبان» به معنای کسی است که در سخن گفتن مهارت دارد و میتواند بر دیگران غلبه کند. در این بیت کنایه از بیاثری استدلالهای انسانی است.
آرایههای ادبی
کنایه از خاموش کردن و بیاثر کردنِ تلاشها و اعتراضهای انسان در برابر سرنوشت.
استفاده از عدد صد برای نشان دادنِ بیهودگیِ بحث و ستیز در برابر تقدیر.
نسبت دادنِ عملِ دوختن به نیروهای ماوراییِ قضا که به آن هویتی انسانی میبخشد.