دیوان اشعار - مثنویات، تمثیلات و مقطعات
بیت
پروین اعتصامی
بکوش و دانشی آموز و پرتوی افکن
که فرصتی که ترا داده اند، بی بدل است
درک و برداشت
هوش مصنوعیدرونمایه و پیام
این بیت بر اهمیت غنیمت شمردن لحظات عمر و بهرهگیری از زمان محدود برای کسب دانش و روشنگری تأکید دارد. شاعر در فضایی حکیمانه و ترغیبکننده، انسان را به تلاش مستمر و اثرگذاری در هستی دعوت میکند تا از این فرصتِ تکرارناپذیرِ زندگی، بهترین بهره برده شود.
معنای روان
بکوش و دانشی آموز و پرتوی افکن
که فرصتی که ترا داده اند، بی بدل است
تلاش کن و در پی آموختن دانش باش و همانند نوری در جامعه تأثیرگذار باش، زیرا فرصتی که برای زندگی و کمال به تو داده شده است، منحصربهفرد و غیرقابل تکرار است.
نکته ادبی: پرتو افکندن کنایه از اثرگذاری مثبت و هدایتگری است. واژه ترا شکل کهن تو را است که برای حفظ موسیقی کلام در شعر به کار رفته است.
آرایههای ادبی
کنایه
پرتوی افکن
به معنای تأثیرگذاری مثبت، روشنگری و هدایت دیگران است.
استعاره
فرصت بی بدل
اشاره به این دارد که زمانِ سپری شده، سرمایهای است که دیگر بازنمیگردد و جایگزینی ندارد.