دیوان اشعار - رباعیات

منوچهری

قطعه دوبیتی

منوچهری
هست ایام عید و فصل بهار جشن جمشید و گردش گلزار
ای نگار بدیع وقت صبوح زود برخیز و راح روح بیار

درک و برداشت

هوش مصنوعی

درون‌مایه و پیام

این ابیات با زبانی پرشور، فرا رسیدن فصل بهار و طراوت طبیعت را با جشن باستانی نوروز پیوند می‌زند و فضایی شادمانه و سرشار از زندگی ایجاد می‌کند.

شاعر با استفاده از این فضای دل‌انگیز، محبوب خود را به بیداری و بهره‌مندی از لذت‌های معنوی و مادی فرا می‌خواند تا در کنار یکدیگر این ایام خجسته را گرامی بدارند.

معنای روان

هست ایام عید و فصل بهار جشن جمشید و گردش گلزار

روزگار، زمانِ عید و فصلِ شکوفایی بهار است؛ هنگامی که جشنِ نوروز (جشنِ جمشید) برپاست و فرصت برای گردش در گلستان و تماشای زیبایی‌های طبیعت مهیاست.

نکته ادبی: جشن جمشید تلمیحی است به اسطوره‌ی پادشاهی جمشید و بنیاد نهادن نوروز. ترکیب گردش گلزار به معنای تفرج و سیر در باغ است.

ای نگار بدیع وقت صبوح زود برخیز و راح روح بیار

ای معشوقِ زیبا و بی‌مانند، در این وقتِ سحرگاه، برخیز و شرابِ صبحگاهی که مایه‌ی آرامش و صفایِ روح است، برایم فراهم کن.

نکته ادبی: صبوح به معنای شرابِ نوشیدنیِ هنگامِ صبح است. راحِ روح استعاره‌ای از شراب است که در ادبیات کلاسیک، مایه‌ی تسکین و شادمانی معرفی می‌شود.

آرایه‌های ادبی

تلمیح جشن جمشید

اشاره به اسطوره‌ی ایرانیِ پادشاهی جمشید و انتساب عید نوروز به او.

استعاره راح روح

به کار بردن شراب به عنوان مایه‌ی آرامش و صفایِ روان.