آی واژه - خاقانی - دیوان اشعار - غزلیات

ای باد صبح بین که کجا می فرستمت ای باد صبح بین که کجا می فرستمت

ای باد صبحگاهی، خوب تماشا کن و ببین که تو را به چه جایگاه والایی می‌فرستم.

نکته ادبی: خطاب به بادِ صبا، تشخص‌بخشی به پدیده‌های طبیعی برای ایفای نقشِ پیک.

ای باد صبح بین که کجا می فرستمت ای باد صبح بین که کجا می فرستمت

ای نسیم سحرگاهی، بدان و آگاه باش که تو را به چه مأموریت بزرگ و مهمی رهسپار می‌کنم.

نکته ادبی: خطاب به باد از سنت‌های کهن ادبی فارسی برای بیانِ گریزِ عاشق از تنهایی است.

ای باد صبح بین که کجا می فرستمت ای باد صبح بین که کجا می فرستمت

ای نسیم سحرگاهی، بدان و آگاه باش که تو را به چه مأموریت بزرگ و مهمی رهسپار می‌کنم.

نکته ادبی: تکرار برای تأکید بر حساسیتِ مأموریت است.

ای باد صبح بین که کجا می فرستمت ای باد صبح بین که کجا می فرستمت

ای نسیم سحرگاهی، بدان و آگاه باش که تو را به چه مأموریت بزرگ و مهمی رهسپار می‌کنم.

نکته ادبی: استفاده از ضمیر دوم شخص برای جان‌بخشی به طبیعت.

ای باد صبح بین که کجا می فرستمت ای باد صبح بین که کجا می فرستمت

ای نسیم سحرگاهی، بدان و آگاه باش که تو را به چه مأموریت بزرگ و مهمی رهسپار می‌کنم.

نکته ادبی: فعل 'می‌فرستمت' به معنای گسیل داشتن و مأمور کردن است.

ای باد صبح بین که کجا می فرستمت ای باد صبح بین که کجا می فرستمت

ای نسیم سحرگاهی، بدان و آگاه باش که تو را به چه مأموریت بزرگ و مهمی رهسپار می‌کنم.

نکته ادبی: تداومِ خطابِ حماسی-عاشقانه به عنصرِ باد.

ای باد صبح بین که کجا می فرستمت نزدیک آفتاب وفا می فرستمت

تو را به سوی محبوبم که همچون خورشیدی عالم‌تاب در آسمان وفاداری می‌درخشد، روانه می‌کنم.

نکته ادبی: آفتاب وفا، استعاره‌ای از کمالِ معشوق در پیمان‌داری است.

نزدیک آفتاب وفا می فرستمت

تو را به سوی محبوبم که همچون خورشیدی عالم‌تاب در آسمان وفاداری می‌درخشد، روانه می‌کنم.

نکته ادبی: تشبیه معشوق به آفتاب، دلالت بر بلندیِ مقام و گرمایِ عشق دارد.

نزدیک آفتاب وفا می فرستمت

تو را به سوی محبوبم که همچون خورشیدی عالم‌تاب در آسمان وفاداری می‌درخشد، روانه می‌کنم.

نکته ادبی: پیوند میان 'وفا' و 'آفتاب' بیانگرِ صفتِ پایداری در معشوق است.

نزدیک آفتاب وفا می فرستمت

تو را به سوی محبوبم که همچون خورشیدی عالم‌تاب در آسمان وفاداری می‌درخشد، روانه می‌کنم.

نکته ادبی: تکرارِ این عبارت بر اهمیتِ مقصد تأکید دارد.

نزدیک آفتاب وفا می فرستمت

تو را به سوی محبوبم که همچون خورشیدی عالم‌تاب در آسمان وفاداری می‌درخشد، روانه می‌کنم.

نکته ادبی: استعاره‌ی آفتاب، نوعی تضاد با ظلماتِ دوری را به ذهن متبادر می‌کند.

نزدیک آفتاب وفا می فرستمت

تو را به سوی محبوبم که همچون خورشیدی عالم‌تاب در آسمان وفاداری می‌درخشد، روانه می‌کنم.

نکته ادبی: مقامِ خطاب، جایگاهِ رفیعِ معشوق را نشان می‌دهد.

نزدیک آفتاب وفا می فرستمت

تو را به سوی محبوبم که همچون خورشیدی عالم‌تاب در آسمان وفاداری می‌درخشد، روانه می‌کنم.

نکته ادبی: ارتباط معنایی میان 'فرستادن' و 'وصال'.

نزدیک آفتاب وفا می فرستمت

تو را به سوی محبوبم که همچون خورشیدی عالم‌تاب در آسمان وفاداری می‌درخشد، روانه می‌کنم.

نکته ادبی: تأکید بر عنصر وفاداری به عنوان صفتِ اصلی معشوق.

نزدیک آفتاب وفا می فرستمت

تو را به سوی محبوبم که همچون خورشیدی عالم‌تاب در آسمان وفاداری می‌درخشد، روانه می‌کنم.

نکته ادبی: آرایه لف و نشر ضمنی در معنایِ آفتاب.

نزدیک آفتاب وفا می فرستمت

تو را به سوی محبوبم که همچون خورشیدی عالم‌تاب در آسمان وفاداری می‌درخشد، روانه می‌کنم.

نکته ادبی: نقشِ دستوری 'وفا' مضاف‌الیه برای آفتاب است.

نزدیک آفتاب وفا می فرستمت

تو را به سوی محبوبم که همچون خورشیدی عالم‌تاب در آسمان وفاداری می‌درخشد، روانه می‌کنم.

نکته ادبی: تأکید بر خصلتِ هدایت‌گریِ باد.

این سر به مهر نامه بدان مهربان رسان این سر به مهر نامه بدان مهربان رسان

این نامه‌ی سربه‌مهر و رازآلود را به دست آن مهربانِ بی‌مانند برسان.

نکته ادبی: سربه‌مهر بودن کنایه از محرمانه بودنِ عشق است.

این سر به مهر نامه بدان مهربان رسان این سر به مهر نامه بدان مهربان رسان

این نامه‌ی سربه‌مهر و رازآلود را به دست آن مهربانِ بی‌مانند برسان.

نکته ادبی: صفتِ مهربان در ادبیات کهن به معنای یاری‌دهنده و باوفا است.

این سر به مهر نامه بدان مهربان رسان این سر به مهر نامه بدان مهربان رسان

این نامه‌ی سربه‌مهر و رازآلود را به دست آن مهربانِ بی‌مانند برسان.

نکته ادبی: تأکید بر حفظِ حریمِ نامه.

این سر به مهر نامه بدان مهربان رسان این سر به مهر نامه بدان مهربان رسان

این نامه‌ی سربه‌مهر و رازآلود را به دست آن مهربانِ بی‌مانند برسان.

نکته ادبی: ارتباط معناییِ 'مهربان' با 'آفتاب وفا'.

این سر به مهر نامه بدان مهربان رسان این سر به مهر نامه بدان مهربان رسان

این نامه‌ی سربه‌مهر و رازآلود را به دست آن مهربانِ بی‌مانند برسان.

نکته ادبی: استفاده از 'سر' به عنوان بخشی از ترکیبِ 'سربه‌مهر'.

این سر به مهر نامه بدان مهربان رسان کس را خبر مکن که کجا می فرستمت

به هیچ‌کس بازگو مکن که تو را با چه پیامی و به کجا گسیل می‌دارم.

نکته ادبی: تأکید بر رازداری که شرطِ اصلی عشق است.

کس را خبر مکن که کجا می فرستمت

به هیچ‌کس بازگو مکن که تو را با چه پیامی و به کجا گسیل می‌دارم.

نکته ادبی: منع از افشایِ سر.

کس را خبر مکن که کجا می فرستمت

به هیچ‌کس بازگو مکن که تو را با چه پیامی و به کجا گسیل می‌دارم.

نکته ادبی: جمله امری برای حفظ حریم خصوصی عشق.

کس را خبر مکن که کجا می فرستمت

به هیچ‌کس بازگو مکن که تو را با چه پیامی و به کجا گسیل می‌دارم.

نکته ادبی: واژه 'کس' در اینجا عمومیت دارد.

کس را خبر مکن که کجا می فرستمت

به هیچ‌کس بازگو مکن که تو را با چه پیامی و به کجا گسیل می‌دارم.

نکته ادبی: تکرار فعل در انتهای مصراع برای تقویت معنا.

کس را خبر مکن که کجا می فرستمت

به هیچ‌کس بازگو مکن که تو را با چه پیامی و به کجا گسیل می‌دارم.

نکته ادبی: استفهام انکاری در نهان.

کس را خبر مکن که کجا می فرستمت

به هیچ‌کس بازگو مکن که تو را با چه پیامی و به کجا گسیل می‌دارم.

نکته ادبی: پنهان‌کاری در تصوف نشانه‌ی احترام به معشوق است.

کس را خبر مکن که کجا می فرستمت

به هیچ‌کس بازگو مکن که تو را با چه پیامی و به کجا گسیل می‌دارم.

نکته ادبی: تأکید بر یگانگیِ پیام.

کس را خبر مکن که کجا می فرستمت

به هیچ‌کس بازگو مکن که تو را با چه پیامی و به کجا گسیل می‌دارم.

نکته ادبی: حذفِ مفعول (نامه) برای ایجاز.

کس را خبر مکن که کجا می فرستمت

به هیچ‌کس بازگو مکن که تو را با چه پیامی و به کجا گسیل می‌دارم.

نکته ادبی: پیوندِ میانِ مکانِ معشوق و پنهان‌کاری.

کس را خبر مکن که کجا می فرستمت

به هیچ‌کس بازگو مکن که تو را با چه پیامی و به کجا گسیل می‌دارم.

نکته ادبی: اهمیتِ رازداری در ادبیاتِ عرفانی.

تو پرتو صفائی از آن، بارگاه انس تو پرتو صفائی از آن، بارگاه انس

تو خود پرتویی از نور و پاکیِ آن بارگاهِ انس و الفت هستی.

نکته ادبی: استعاره‌ی 'پرتو' نشان‌دهنده‌ی تجلی‌گریِ نسیم است.

تو پرتو صفائی از آن، بارگاه انس تو پرتو صفائی از آن، بارگاه انس

تو خود پرتویی از نور و پاکیِ آن بارگاهِ انس و الفت هستی.

نکته ادبی: بارگاهِ انس، کنایه از حریمِ خاصِ الهی یا معشوق است.

تو پرتو صفائی از آن، بارگاه انس تو پرتو صفائی از آن، بارگاه انس

تو خود پرتویی از نور و پاکیِ آن بارگاهِ انس و الفت هستی.

نکته ادبی: انس به معنای آرامش‌بخشی در کنارِ معشوق.

تو پرتو صفائی از آن، بارگاه انس تو پرتو صفائی از آن، بارگاه انس

تو خود پرتویی از نور و پاکیِ آن بارگاهِ انس و الفت هستی.

نکته ادبی: پرتو، دلالت بر خروج از مبدأِ نور دارد.

تو پرتو صفائی از آن، بارگاه انس تو پرتو صفائی از آن، بارگاه انس

تو خود پرتویی از نور و پاکیِ آن بارگاهِ انس و الفت هستی.

نکته ادبی: استفاده از 'تو' برای شخصی‌سازیِ عنصرِ باد.

تو پرتو صفائی از آن، بارگاه انس هم سوی بارگاه صفا می فرستمت