غزلیات

ای جان من، آن لحظه‌ای که از شراب عشق الهی مست و بی‌خود می‌شوی، بدان که با وجود نداشتن ثروت و مال دنیوی، چنان شکوه و عزتی داری که گویی ثروتمندترین انسان روی زمین (قارون) هستی.

در درگاهِ خداوند که آنجا فقیران و درویشان (اهلِ دل) بر صدر می‌نشینند و عزت می‌یابند، امیدوارم که تو از نظرِ مقام و منزلت، برتر و والاتر از همه باشی.

در راه رسیدن به معشوقِ حقیقی (لیلی)، خطراتِ بسیاری وجود دارد و اولین شرطِ قدم گذاشتن در این مسیر، شیدایی و دیوانگی است؛ یعنی باید دل از عقلِ مصلحت‌اندیش بشویی.

من حقیقتِ دقیق و مرکزیِ عشق را به تو نشان دادم، مراقب باش که دچار لغزش و اشتباه نشوی؛ چرا که اگر از این مرکز منحرف شوی، از دایرهٔ کمال و حقیقت بیرون می‌افتی.

قافلهٔ عمر و سالکانِ راه به مقصد رسیدند و تو همچنان در خوابِ غفلت هستی، در حالی که بیابانِ درازی پیشِ رو داری. چگونه می‌خواهی به مقصد برسی؟ راه را از چه کسی می‌پرسی و چه می‌کنی وقتی این‌گونه سردرگم هستی؟

اگر خواهانِ عزت و پادشاهیِ حقیقی هستی، باید اصالت و گوهرِ وجودیِ خود را نشان دهی؛ حتی اگر از تبار و نسلِ پادشاهانِ بزرگی مانند جمشید و فریدون باشی، بدونِ فضیلتِ فردی، آن تبار سودی نخواهد داشت.

جامِ معرفت و عشق را بنوش و بهره‌ای از آن را برای عالمیان و آسمانیان فدا کن. تا کی می‌خواهی به خاطرِ سختی‌های زودگذرِ روزگار، جگرت خون باشد و اندوهگین بمانی؟

حافظ، از فقر و نداریِ مادی شکایت مکن؛ زیرا اگر این اشعارِ نغز و حکمت‌آمیز، هنرِ توست، هیچ انسانِ خوش‌دلی راضی نمی‌شود که تو غمگین و محزون باشی.