غزلیات

اگر کسانی که خسته و درمانده‌اند، طالب محبت و توجه باشند اما تواناییِ رسیدن به آن را نداشته باشند، روا نیست که تو با آنان با بی‌رحمی و ستم رفتار کنی، چرا که این کار با جوانمردی سازگار نیست.

ما از جانب تو هیچ ستمی ندیده‌ایم و خودِ تو نیز به هیچ وجه عملی را که خلافِ آیینِ صاحبانِ معرفت و عرفان باشد، نمی‌پسندی.

بیهوده و بی‌ارزش است آن چشمی که با اشک‌های ناشی از عشق شسته نشود و تاریک و تباه است آن دلی که در آن شعله‌ی محبت و مهر روشن نباشد.

خوشبختی و سعادت را باید از همای سعادت و سایه‌ی خجسته‌ی او طلب کرد، زیرا پرندگانِ دون‌همتی چون کلاغ و زغن، بهره‌ای از بال‌های سعادت و اقبال ندارند.

اگر از پیرِ مغان که راهنمایِ حقیقت است یاری طلبیدم، مرا سرزنش مکن؛ چرا که شیخ و مرشدِ ما نیز اعتراف کرد که در صومعه و ظواهرِ دینی، همتِ عالی و عشقِ حقیقی یافت نمی‌شود.

هنگامی که پاکیِ درونی و طهارتِ قلب نباشد، کعبه و بتخانه برای انسان تفاوتی ندارند؛ همان‌طور که در خانه‌ای که صفا و پاک‌دامنی وجود نداشته باشد، هیچ خیری یافت نمی‌شود.

ای حافظ، به فراگیری دانش و ادب بکوش، زیرا در محضرِ شاهِ حقیقی و در مجلسِ والایِ معرفت، هر کس که بویی از ادب نبرده باشد، شایستگیِ حضور و همنشینی را ندارد.