دیوان اشعار - غزلیات

ای دوست، جز به خواندن غزل‌های حافظ، به سراغ شعر دیگری مرو؛ چرا که دیگر اشعار در برابر کلام او، بی‌مایه و بی‌اثر هستند.

در آثار سایر بزرگان شعر، به ندرت می‌توانی این دو ویژگی یعنی زیبایی و فصاحتِ کلام را در کنارِ اسرار عرفانیِ عمیق، یکجا بیابی؛ این جمعِ اضداد تنها در غزل حافظ دیده می‌شود.

اگرچه همگان سعدی را استادِ بی‌چون‌وچرای غزل می‌دانند، اما باید گفت که شعر او آن قدرتِ جادویی را ندارد که قلب آدمی را از خواب غفلت بیدار کند، برخلاف غزل حافظ که چنین توانایی دارد.

عارفان و صوفیان سخنان نغز و حکمت‌آمیز بسیاری سروده‌اند و گوهرهای گران‌بهایی در کلامشان نهفته‌اند، اما هیچ‌کدام نمی‌توانند مانند غزل حافظ، دل آدمی را با خود همراه کنند و به کارِ تزکیه و سلوک وادارند.

در اشعار بزرگِ سرزمین روم (مولانا) اسرار و حکمت‌های فراوانی جای گرفته است، اما هیچ‌کدام به اندازه غزل‌های حافظ، شیرین و دلنشین نیستند.

کسانی که دستشان از کمال و معرفت خالی است و به اشعارِ خودشان می‌بالند، در واقع دچار خودشیفتگی شده‌اند؛ و هیچ‌کس نمی‌تواند این مدعیان را از مستیِ غرور به هشیاری بازگرداند، مگر غزل حافظ.

غواصی که در دریای شعر فرو می‌رود تا گوهری به دست آورد، سرانجام درمی‌یابد که تنها نظمی که سنگینی و ارزشِ واقعی دارد و همچون گوهری گران‌بهاست، غزل حافظ است.

شعرِ ارزشمند و پسندیده، شعری است که آن ویژگیِ خاص و اسرارآمیز (آن) را در خود داشته باشد؛ و باید گفت که این ویژگی در کلام هیچ‌کس جز حافظ وجود ندارد.

ای فیض، تو هم در سرودن شعر از سبک و سیاق حافظ پیروی کن؛ زیرا که جز غزل حافظ، هیچ شعر دیگری شایسته‌ی برگزیدن و پیروی نیست.