دیوان اشعار - غزلیات

یادکردِ چشمانِ خون‌ریز و فتنه‌انگیزِ معشوقِ زمینی را رها کن و در عوض، اندیشه‌ات را متوجه زلفِ دل‌آویزی کن که نشان از جمالِ حق دارد (و تو را به سوی کمال می‌کشاند).

دل و جانِ خود را با یادِ خدا زنده و پویا نگه دار و این دو عطیه الهی (دل و جان) را در راهِ رسیدن به حق خرج کن و به کار ببند؛ چرا که بی یادِ او، این دو ناچیز و بی‌ارزش هستند.

اگر به دنبالِ مستی و شوریدگی هستی، جامِ عشقِ الهی را که لبریز و سرشار است، بنوش و از این شرابِ روحانی سرمست شو.

شبانه‌روز از درگاهِ حق، طلبِ عشقِ واقعی کن و شعله‌ی این آتشِ تیز و تندِ الهی را بر جانت بیفکن تا تمامِ ناخالصی‌های وجودت را بسوزاند.

از زیبایی‌های گذرای معشوقانِ زمینی (شیرین‌لبانِ حجاز) عبور کن و به جای غرق شدن در خیالِ آن‌ها، سرگذشتِ فرهاد و پرویز را به یاد آور تا بدانی عاقبتِ دلبستگی به امورِ ناپایدار چیست.

در انجامِ تکالیفِ دینی و آموزه‌های عقلانی، جدی و ثابت‌قدم باش و هرگز رسمِ پرهیزگاری و تقوا را رها مکن.

هرگاه دلت تیره و مکدر شد، به اشعارِ حق‌جویانه و عارفانه پناه ببر، زیرا کلامِ حق آمیزه‌ای از تلخیِ تنبیه و شیرینیِ تسلی است که جان را صیقل می‌دهد.

زمانی که غم و اندوه بر دلت چیره شد، به دنبالِ شادی‌بخشِ روحانی و مطربی باش که جانت را به سرور و طربِ معنوی برساند.

هرگاه در مسیرِ عبادت احساسِ سستی و افسردگی کردی، به یادِ شب‌زنده‌داران و عابدانِ شب‌خیز بیفت تا همتت دوباره برانگیخته شود.

همان‌طور که سوارکار برای به حرکت درآوردنِ مرکبش از مهمیز استفاده می‌کند، تو نیز دائماً یادِ مرگ را بر دلت وارد کن تا از غفلت بیرون بیایی و به سوی کمال بشتابی.

هنگامی که رازی را با کسی در میان می‌گذاری، ابتدا دهلیزِ دل و راهِ ارتباطی‌ات را از وجودِ بیگانگان (اغیار) پاک کن، یعنی تنها با اهلِ دل سخن بگو.

تنها مانعِ تو برای رسیدن به حق، وابستگی به «چیزها» (اموال) و «کس» (مردم و وابستگی‌های اجتماعی) است؛ پس از مردم دوری گزین و دل را از اشیاء پاک کن.

انسان در این باغِ جهان ماندگار نیست و طولی نمی‌کشد که این مزرعه را برای دیگران (که در حدِ چهارپایان در غفلت هستند) باقی می‌گذارد؛ پس دلبستگی به این باغِ موقت بیهوده است.

خدایا، اگرچه من بنده‌ای ناچیزم و اعمالم به هیچ نمی‌ارزد، اما تو با کرم و فضلِ خود، این ناچیز را به بهای اندکی فیض و رحمتِ خود خریدار باش.