دیوان اشعار - مثنویات

روزگار و تقدیر، هیچ شناختی از داشته‌ها و خانه‌هایِ انسان‌ها ندارد؛ پس تکیه کردنِ آدمی بر این در و دیوارهایِ فانی، کارِ بیهوده‌ای است و انسان باید به چیزی فراتر از مظاهرِ مادی تکیه کند.

حضورِ آدمیان است که به یک خانه، رنگ و بویِ خوشبختی می‌دهد؛ در مقابل، خانه‌ای که از فضیلت و مردمیِ یک انسانِ وارسته بهره‌مند باشد، گویی صدها انسانِ بزرگ در آن زیسته‌اند.

چترِ قدرت و پادشاهیِ شاه، چنان رفیع است که گویی چرخِ گردون (ماه) بر آن سایه می‌افکند و متقابلاً، آسمان چنان در خدمتِ شاه است که گویی چترِ پادشاهیِ اوست.

اگر بخواهم قلم را به قدرتِ جادوییِ زبانِ خود مجهز کنم، چنان سحری در کلام می‌آفرینم که خودِ قلم نیز در برابرِ جادویِ زبانم تسلیم و مغلوب شود.

در اثرِ یک تحولِ خارق‌العاده یا حادثه‌ای عظیم، آب چنان منجمد و سخت شد که گویی کوه است، و کوه در برابرِ آن حادثه، چنان لرزان و بی‌قرار گشت که گویی آب است.

نگاهِ پدر به فرزندِ دلبندش (جگرگوشه‌اش) از شدتِ عشق یا اندوه پر از اشک شده است؛ و گویی از کثرتِ داغ و درد، تمامِ گوشه‌هایِ چشمانش با جگرِ خونین پر گشته است.