دیوان اشعار - غزلیات (گزیدهٔ ناقص)
گزیدهٔ غزل ۱۱
امیرخسرو دهلویدرک و برداشت
هوش مصنوعیدرونمایه و پیام
این بیت به توصیف فضای غمبارِ جدایی و تنهایی میپردازد. شاعر در کمالِ استیصال، از فقدانِ رفیقان میگوید و این واقعه را به گونهای تصویر میکند که گویی با رفتنِ آنان، تمامیِ داراییِ روحی و عاطفیاش از دست رفته و او تنها در این جهان رها شده است.
درونمایه اصلی، حسرت و اندوهی است که از فراق عزیزان بر جانِ عاشق نشسته و او را به ورطهیِ بیپناهی و تباهی کشانده است.
معنای روان
دوستان و همراهان ما سفر کردند و با رفتنشان، قلبِ شکسته و مجروحِ ما را نیز با خود بردند و ما را که وجودمان همچون جامهای پارهگشته، تنها و بیسرپناه رها کردند.
نکته ادبی: تکرارِ ترکیب «صد پاره» در دو مصراع، نشاندهندهی تأکیدِ شاعر بر شدتِ آسیب و جراحتِ عمیقِ روحی است که در هر دو جنبهی درونی (دل) و بیرونی (دامن) نمایان شده است.
آرایههای ادبی
تکرار این واژگان برای تأکید بر شدت اندوه و تداومِ رنج در تمامِ ابعادِ زندگیِ شاعر است.
کنایه از بیپناهی، درماندگی و ویرانیِ کاملِ احوالِ عاشق در غیابِ معشوق و یاران.