آسیمه
معنی
(م ِ) (ص.)
۱- آشفته، پریشان.
۲- مضطرب، سرگشته.
۳- ژولیده.
۴- شتابزده.
۵- هراسیده.
هممعنا / پادمعنا
- آسیون، پریشان، پریشانخاطر
- حیران، حیرتزده، ژولیده، شگفتزده
- شوریده، متحیر، مشوش، نابسامان، وحشتزده، هراسان
جست و جوی دقیق
آسیمه
فرهنگ معین
(م ِ) (ص.)
۱- آشفته، پریشان.
۲- مضطرب، سرگشته.
۳- ژولیده.
۴- شتابزده.
۵- هراسیده.
۱- آشفته، پریشان.
۲- مضطرب، سرگشته.
۳- ژولیده.
۴- شتابزده.
۵- هراسیده.
آسیمه
فرهنگ دهخدا
[مَ / مِ] (ص) مضطرب. مشوش. پریشان خاطر. آشفته :
بدان تن در آسیمه گردد روان
سپه چون بود شاد بی پهلوان.فردوسی.
به ره گیو را دید [ دستان ] پژمرده روی
همی آمد آسیمه و پوی پوی.فردوسی.
بگفت این و برخاست و در خیمه شد
جهانی ز گفتارش آسیمه شد.فردوسی.
نه آسیمه گشت و نه پرسید راز
نیایش کنان رفت و بردش نماز.فردوسی.
دل یوسف آسیمه شد زآن نهاد
به لاحول گفتن زبان برگشاد.
شمسی (یوسف و زلیخا).
آسیمه بسی کرد فلک بی خبران را
وآشفته بسی گشت بدو کار مهیا.
ناصرخسرو.
آسیمه شد و رنجه دل، تنم را
نه غبن ضیاع و عقار دارد.مسعودسعد.
|| حیران. بشگفتی مانده. متحیر. متعجب. خیره. حیرت زده. مبهوت. سرگردان. سرگشته :
بدو گفت قیدافه کای نیطقون
چرا خیره گشتی بکاخ اندرون
همانا که چونین نباشد بروم
که آسیمه گشتی بدین مایه بوم؟فردوسی.
آسیمه شدم هیچ ندانم چکنم من
عاجز شدم و کردم بر عجز خود اقرار.
مسعودسعد.
|| دنگ. دنگ و دَلْو. مَنگ :
ز دریا تو گوئی که برخاست موج
سپاه اندر آمد همی فوج فوج
سراپرده بردند از ایوان بدشت
سپه از خروشیدن آسیمه گشت.فردوسی.
گرفتند هر دو دوال کمر
پریشان و غمگین و آسیمه سر.فردوسی.
|| نه بسامان. ژولیده :
بدشت آوریدندش آسیمه خوار
برهنه سر و پای و برگشته کار.فردوسی.
چو اسب پسر دید گیوش بدست
پر از خاک و آسیمه برسان مست.فردوسی.
|| گیج. بِدُوار :
بینداخت ژوبین به پیران رسید
زره در برش سر بسر بردرید
ز پشت اندرآمد براه جگرْش
بغلطید و آسیمه برگشت سرْش.فردوسی.
بجوشید خون از دهان تا جگر
تنش سست تر گشت و آسیمه سر.فردوسی.
|| دهشت زده. بیمناک. هراسیده :
یکی بانگ برزد بر او مادرش
که آسیمه تر گشت جنگی سرش.فردوسی.
دگر خفته آسیمه برخاستند
بهر جای جنگی بیاراستند.فردوسی.
ور ذرّه بچشم آیدش آسیمه بماند
گوید مگر آن از تک اسب تو غباریست.
فرخی.
روزی درخش تیغ تو بر آتش اوفتاد
آتش ز بیم تیغ تو در سنگ شد نهان
واکنون چو آهنی زبر سنگ برزنی
آسیمه گردد و شود اندر جهان جَهان.
فرخی.
ز روحه همه مهتران سر بسر
بماندند مدهوش و آسیمه سر.
شمسی (یوسف و زلیخا).
|| شتاب زده :
کله دار چون بانگ اسبان شنید
شد آسیمه از خواب و سر برکشید.
فردوسی.
و در همهء معانی آسیوَن مرادف آسیمه است. و در فرهنگها باین کلمه معنی کالیوه (اسدی)، شیدا (صحاح الفرس)، دیوانه، دیوانه مزاج، شوریده، شیفته و دست پاچه نیز داده اند. رجوع به آسیمه سار و آسیمه سر و سرآسیمه شود.
بدان تن در آسیمه گردد روان
سپه چون بود شاد بی پهلوان.فردوسی.
به ره گیو را دید [ دستان ] پژمرده روی
همی آمد آسیمه و پوی پوی.فردوسی.
بگفت این و برخاست و در خیمه شد
جهانی ز گفتارش آسیمه شد.فردوسی.
نه آسیمه گشت و نه پرسید راز
نیایش کنان رفت و بردش نماز.فردوسی.
دل یوسف آسیمه شد زآن نهاد
به لاحول گفتن زبان برگشاد.
شمسی (یوسف و زلیخا).
آسیمه بسی کرد فلک بی خبران را
وآشفته بسی گشت بدو کار مهیا.
ناصرخسرو.
آسیمه شد و رنجه دل، تنم را
نه غبن ضیاع و عقار دارد.مسعودسعد.
|| حیران. بشگفتی مانده. متحیر. متعجب. خیره. حیرت زده. مبهوت. سرگردان. سرگشته :
بدو گفت قیدافه کای نیطقون
چرا خیره گشتی بکاخ اندرون
همانا که چونین نباشد بروم
که آسیمه گشتی بدین مایه بوم؟فردوسی.
آسیمه شدم هیچ ندانم چکنم من
عاجز شدم و کردم بر عجز خود اقرار.
مسعودسعد.
|| دنگ. دنگ و دَلْو. مَنگ :
ز دریا تو گوئی که برخاست موج
سپاه اندر آمد همی فوج فوج
سراپرده بردند از ایوان بدشت
سپه از خروشیدن آسیمه گشت.فردوسی.
گرفتند هر دو دوال کمر
پریشان و غمگین و آسیمه سر.فردوسی.
|| نه بسامان. ژولیده :
بدشت آوریدندش آسیمه خوار
برهنه سر و پای و برگشته کار.فردوسی.
چو اسب پسر دید گیوش بدست
پر از خاک و آسیمه برسان مست.فردوسی.
|| گیج. بِدُوار :
بینداخت ژوبین به پیران رسید
زره در برش سر بسر بردرید
ز پشت اندرآمد براه جگرْش
بغلطید و آسیمه برگشت سرْش.فردوسی.
بجوشید خون از دهان تا جگر
تنش سست تر گشت و آسیمه سر.فردوسی.
|| دهشت زده. بیمناک. هراسیده :
یکی بانگ برزد بر او مادرش
که آسیمه تر گشت جنگی سرش.فردوسی.
دگر خفته آسیمه برخاستند
بهر جای جنگی بیاراستند.فردوسی.
ور ذرّه بچشم آیدش آسیمه بماند
گوید مگر آن از تک اسب تو غباریست.
فرخی.
روزی درخش تیغ تو بر آتش اوفتاد
آتش ز بیم تیغ تو در سنگ شد نهان
واکنون چو آهنی زبر سنگ برزنی
آسیمه گردد و شود اندر جهان جَهان.
فرخی.
ز روحه همه مهتران سر بسر
بماندند مدهوش و آسیمه سر.
شمسی (یوسف و زلیخا).
|| شتاب زده :
کله دار چون بانگ اسبان شنید
شد آسیمه از خواب و سر برکشید.
فردوسی.
و در همهء معانی آسیوَن مرادف آسیمه است. و در فرهنگها باین کلمه معنی کالیوه (اسدی)، شیدا (صحاح الفرس)، دیوانه، دیوانه مزاج، شوریده، شیفته و دست پاچه نیز داده اند. رجوع به آسیمه سار و آسیمه سر و سرآسیمه شود.
آسیمه
واژهنامه کاوه (فارسی به کردی)
آسیمه
(ص)
پریشان: ئاشووفتە، ئاشەف، ئاگرەواڕە، ئاڵۆز، ئاڵۆزکاو، ئاڵووز، ئاهەتە، ئەنیگرێ، ئەوگار، ئەرەچڵەکیا، بەختوباهر، بەدحاڵ، بێئاپۆر، بێپەرگال، بیربڵاو، بیرکەم، بێسەروبەر، بێسەرەو بەرە، بێقڕام، بێکەیف، پڕووزگار، پشێو، پۆشەکاو، پەرۆش، پەرێش، پەرێشان، پەرێشانحاڵ، پەرێشانوبڵاو، پەژێو، پەست، پەشۆکاو، پەشێو، پەکەر، پەنزەهار، پێچەڵپووچ، پێچەڵۆک، ترساو، ترسیای، تێکچوو، تێکچووی، تێکهاڵاو، تێکەڵپێکەڵ، تێکەڵو ئاڵۆزاو، چۆرت، چولسە، چەواشە، حاڵپەرێشان، حاڵشڕ، حاڵشوڕ(حاڵمشوڕه)، حاڵشپرزە، خهجڵاو، خەمبار، خەیاڵاوی، داچڵەکاو، داچڵەکیاگ، داچڵەکیو، دژیا، دڵبریندار، دڵپەرت، دڵپەشێو، دڵتەنگ، دڵکرمێ، دەسەسەر، ڕاتڵەکاو، ڕاچڵەکاو، ڕهتبڵاو، ڕێژاو، زڵەقاو، زڵەقیاگ، ژاکاو، ژاکیا، ژلوق، ژلوقیاگ، ژلیقیاگ، ژوولیاگ، ژەڵمسە، سەرسووڕماو، سەرگەردان، سەرلێ تێکچوو، سەرلێشێواو، شاپرزا، شاپرزە، شاش، شپرزە، شپرزیاگ، شپڕێو، شڕ، شوڕ، شلووق، شڵەژاو، شڵەقاو، شەرپەزە، شهپرزیاگ، شەق(حاڵم شەقه)، شەقوشڕ، شەمزاو، شێواگ، شێواو، شێویا، شێویاگ، شێویاو، فکر پەرێشان، کز، کۆڵەوار، کەساس، کەلەلا، کەمبیر، کەم زەین، کەمهۆش، کەنەفت، لات، لێکدراو، مشەوەش، ناڕەحهت، ناڕێک، ناکۆک، نیگەران، واقوڕماو، هاڵۆز، هاڵۆزاو، همگم، هۆرشێویا، هەراسان، هەڵشێواو، هەڵشێویاگ،
دستپاچه: ئاگرەواڕە، ئاهەتەسەر، بەیدەست، بێدەستەڵات، پەرێشان، چەنگهپارچە، حهپەساو، دەستبەستراو، دەستپاچە، دەستەپاچە، دەستهپارچە، دەستەشکاو، دەسهپاچە، دەسهپارچە، سەراسیمە، سەرگەردان، سەر لێ شێواو، شێواو، گیرۆدە، وڵنگە، هەولەکی،
دەشتزده: بازرە، بازرەقە، بهترس، ترساو، ترس ڕێ نیشتوو، ترسلەدڵ، ترسیای، تەرە، زاتچووگ، سام ڕێ نیشتوو، وازر، وازرە، هۆراسان،
سرگشته: ئاگرەواڕەواڕە، باهیر، بەحت، بەهت، بێهۆش، پڕووزکاو، پڕووزگار، پەشێو، تاس، تاساو، تهبا، تەواساو، تێماو، چارچاو، چوارچاو، چەنگ، چەواشە، حۆل، حهبەساو، حهبەسیا، حهپەساو، حهپەسیو، حەیران، حەیریمایی، حەییری، حێبهتی، حێول، خەڕڕە، داماو، دۆش، دۆشئەرەمەنە، دۆشداماو، دەرمەنە، دەسەسەر، ڕاماو، ڕامای، سەراسیمە، سەرتاساو، سەرزڤڕانی، سەرسام، سەرسووڕ، سەرسووڕماو، سەرگندان، سەرگەردان، سەرگەشتە، سەرلێشێواو، سەرماسیو، سەرمەند، شەرپل، عهبەساو، فەحە، قەوچە، کاس، کلافە، کڵافە، گەوشەک، گیج، گێج، گیر، گێڕ، گێژ، گێژوداماو، گێژووێژ، گێژوەوڕ، گێل، لەوچە، مات، ماتوگێژ، متەحەیر، متەحەییر، واقماو، واقوڕ، واقوڕبووگ، واقوڕماو، واق وڕمێن، وڕ، وڕوگێژ، وەیلان، وێڵ، هاج، هاجوواج، هاژ، هاژوواژ، هوڕ، هوول، هوولە، هەوڵ، هەوەسیاگ، هەیرو، هەیهۆلان، هێر، هێڕ، هێس،
(ص)
پریشان: ئاشووفتە، ئاشەف، ئاگرەواڕە، ئاڵۆز، ئاڵۆزکاو، ئاڵووز، ئاهەتە، ئەنیگرێ، ئەوگار، ئەرەچڵەکیا، بەختوباهر، بەدحاڵ، بێئاپۆر، بێپەرگال، بیربڵاو، بیرکەم، بێسەروبەر، بێسەرەو بەرە، بێقڕام، بێکەیف، پڕووزگار، پشێو، پۆشەکاو، پەرۆش، پەرێش، پەرێشان، پەرێشانحاڵ، پەرێشانوبڵاو، پەژێو، پەست، پەشۆکاو، پەشێو، پەکەر، پەنزەهار، پێچەڵپووچ، پێچەڵۆک، ترساو، ترسیای، تێکچوو، تێکچووی، تێکهاڵاو، تێکەڵپێکەڵ، تێکەڵو ئاڵۆزاو، چۆرت، چولسە، چەواشە، حاڵپەرێشان، حاڵشڕ، حاڵشوڕ(حاڵمشوڕه)، حاڵشپرزە، خهجڵاو، خەمبار، خەیاڵاوی، داچڵەکاو، داچڵەکیاگ، داچڵەکیو، دژیا، دڵبریندار، دڵپەرت، دڵپەشێو، دڵتەنگ، دڵکرمێ، دەسەسەر، ڕاتڵەکاو، ڕاچڵەکاو، ڕهتبڵاو، ڕێژاو، زڵەقاو، زڵەقیاگ، ژاکاو، ژاکیا، ژلوق، ژلوقیاگ، ژلیقیاگ، ژوولیاگ، ژەڵمسە، سەرسووڕماو، سەرگەردان، سەرلێ تێکچوو، سەرلێشێواو، شاپرزا، شاپرزە، شاش، شپرزە، شپرزیاگ، شپڕێو، شڕ، شوڕ، شلووق، شڵەژاو، شڵەقاو، شەرپەزە، شهپرزیاگ، شەق(حاڵم شەقه)، شەقوشڕ، شەمزاو، شێواگ، شێواو، شێویا، شێویاگ، شێویاو، فکر پەرێشان، کز، کۆڵەوار، کەساس، کەلەلا، کەمبیر، کەم زەین، کەمهۆش، کەنەفت، لات، لێکدراو، مشەوەش، ناڕەحهت، ناڕێک، ناکۆک، نیگەران، واقوڕماو، هاڵۆز، هاڵۆزاو، همگم، هۆرشێویا، هەراسان، هەڵشێواو، هەڵشێویاگ،
دستپاچه: ئاگرەواڕە، ئاهەتەسەر، بەیدەست، بێدەستەڵات، پەرێشان، چەنگهپارچە، حهپەساو، دەستبەستراو، دەستپاچە، دەستەپاچە، دەستهپارچە، دەستەشکاو، دەسهپاچە، دەسهپارچە، سەراسیمە، سەرگەردان، سەر لێ شێواو، شێواو، گیرۆدە، وڵنگە، هەولەکی،
دەشتزده: بازرە، بازرەقە، بهترس، ترساو، ترس ڕێ نیشتوو، ترسلەدڵ، ترسیای، تەرە، زاتچووگ، سام ڕێ نیشتوو، وازر، وازرە، هۆراسان،
سرگشته: ئاگرەواڕەواڕە، باهیر، بەحت، بەهت، بێهۆش، پڕووزکاو، پڕووزگار، پەشێو، تاس، تاساو، تهبا، تەواساو، تێماو، چارچاو، چوارچاو، چەنگ، چەواشە، حۆل، حهبەساو، حهبەسیا، حهپەساو، حهپەسیو، حەیران، حەیریمایی، حەییری، حێبهتی، حێول، خەڕڕە، داماو، دۆش، دۆشئەرەمەنە، دۆشداماو، دەرمەنە، دەسەسەر، ڕاماو، ڕامای، سەراسیمە، سەرتاساو، سەرزڤڕانی، سەرسام، سەرسووڕ، سەرسووڕماو، سەرگندان، سەرگەردان، سەرگەشتە، سەرلێشێواو، سەرماسیو، سەرمەند، شەرپل، عهبەساو، فەحە، قەوچە، کاس، کلافە، کڵافە، گەوشەک، گیج، گێج، گیر، گێڕ، گێژ، گێژوداماو، گێژووێژ، گێژوەوڕ، گێل، لەوچە، مات، ماتوگێژ، متەحەیر، متەحەییر، واقماو، واقوڕ، واقوڕبووگ، واقوڕماو، واق وڕمێن، وڕ، وڕوگێژ، وەیلان، وێڵ، هاج، هاجوواج، هاژ، هاژوواژ، هوڕ، هوول، هوولە، هەوڵ، هەوەسیاگ، هەیرو، هەیهۆلان، هێر، هێڕ، هێس،
آسیمه
واژهنامه آزاد ویکی پدیا
ریشه لغت:
فارسی
آوایش:
/آسیمِه/
صفت:
آسیمه
1. (قدیمی): آشفته، پریشان. مضطرب، سرگشته. ژولیده. شتابزده. هراسیده. هراسان، مضطربانه.
2. :به ره (گیو) را دید پژمرده روی/ همی آمد آسیمه و پویه پوی «(فردوسی)» کهن واژه:
3. آسیمه ممکن است در (زبان معیار باستان) به بصورت (آ) - (سیمه) قابل تجزیه باشد؛ که آ نشانه قوم یا قبیله بوده و (سیمِه) احتمالا به معنی صفتی خاص مانند ترس، در وجود ایشان است. واژههای مشتق شده: (آسیمهسر)
فرهنگ بزرگ سخن/ فرهنگ لغت معین/ فرهنگ شمس/ شاهنامه
(En:confused)
فارسی
آوایش:
/آسیمِه/
صفت:
آسیمه
1. (قدیمی): آشفته، پریشان. مضطرب، سرگشته. ژولیده. شتابزده. هراسیده. هراسان، مضطربانه.
2. :به ره (گیو) را دید پژمرده روی/ همی آمد آسیمه و پویه پوی «(فردوسی)» کهن واژه:
3. آسیمه ممکن است در (زبان معیار باستان) به بصورت (آ) - (سیمه) قابل تجزیه باشد؛ که آ نشانه قوم یا قبیله بوده و (سیمِه) احتمالا به معنی صفتی خاص مانند ترس، در وجود ایشان است. واژههای مشتق شده: (آسیمهسر)
فرهنگ بزرگ سخن/ فرهنگ لغت معین/ فرهنگ شمس/ شاهنامه
(En:confused)