آزرده
معنی
(زُ دِ) (ص مف.) رنجیده، دلتنگ.
هممعنا / پادمعنا
- افسرده، اندوهگین، دلتنگ، دلگیر، رنجیده، غمگین، غمناک، مجروح، مکدر، ملول، نژند ≠ شاد
جست و جوی دقیق
آزرده
فرهنگ معین
(زُ دِ) (ص مف.) رنجیده، دلتنگ.
آزرده
فرهنگ دهخدا
[زَ دَ / دِ] (ن مف / نف) رنجیده. ملول. رَنجه. دلتنگ. آزاردیده. رنج دیده. زیان رسیده :
گر این خواسته زو پذیرم همه
ز من گردد آزرده شاه و رَمه.فردوسی.
بسی گشتم آزرده از روزگار
ببخشد گناه مرا شهریار.فردوسی.
همیشه بداندیشت آزرده باد
بدانش روان تو پرورده باد.فردوسی.
که آزرده گشته ست از تو پدر
یکی پوزش آور مکش هیچ سر.فردوسی.
ببخشید [ اسفندیار ] از آن رزمگه خواسته
سوار و پیاده شد آراسته
سران را سپرد آنچه آورده بود
بکشت آنکه زو لشکر آزرده بود.فردوسی.
بدو داد فرزند گم کرده را
وزو کرد خشنود آزرده را.فردوسی.
مشو شادمان گر بدی کرده ای
که آزرده گردی گر آزرده ای.فردوسی.
- آزرده شدن کسی از اختر؛ نُحوسَت از وی بدو رسیدن:
بناکام رزمی گران کرده شد
فراوان کس از اختر آزرده شد.فردوسی.
|| خسته. مجروح. متأذی. مصدوم. متألم :
ز خون در کَفَش خنجر افسرده بود
بر و کتفش از جوشن آزرده بود.فردوسی.
گرت رای بیند چو شیر ژیان
بکشتی ببندیم هر دو میان
بدان تا که را بر دهد روزگار
که برگردد آزرده از کارزار.فردوسی.
تو گر پیش شمشیر مهر آوری
سرت گردد آزرده زین داوری.فردوسی.
سر خصم اگر بشکند مشت تو
شود نیز آزرده انگشت تو.اسدی.
|| غضب گرفته. بخشم آمده :
از او پاک یزدان چو شد خشمناک
بدانست [ جمشید ] و شد شاه با ترس و باک
که آزرده شد پاک یزدان از اوی
بدان درد درمان ندید ایچ روی.فردوسی.
همی خواست تا بر پسر شهریار
سر آرد مگر بی گنه روزگار
پدر گردد آزرده زو در جهان
ستاند روانش یکی در نهان.فردوسی.
چون منصور بنشست حیلت کشتن ابومسلم کرد که از وی بروزگار برادر [ یعنی سفاح ]آزرده بود. (تاریخ سیستان).
گر این خواسته زو پذیرم همه
ز من گردد آزرده شاه و رَمه.فردوسی.
بسی گشتم آزرده از روزگار
ببخشد گناه مرا شهریار.فردوسی.
همیشه بداندیشت آزرده باد
بدانش روان تو پرورده باد.فردوسی.
که آزرده گشته ست از تو پدر
یکی پوزش آور مکش هیچ سر.فردوسی.
ببخشید [ اسفندیار ] از آن رزمگه خواسته
سوار و پیاده شد آراسته
سران را سپرد آنچه آورده بود
بکشت آنکه زو لشکر آزرده بود.فردوسی.
بدو داد فرزند گم کرده را
وزو کرد خشنود آزرده را.فردوسی.
مشو شادمان گر بدی کرده ای
که آزرده گردی گر آزرده ای.فردوسی.
- آزرده شدن کسی از اختر؛ نُحوسَت از وی بدو رسیدن:
بناکام رزمی گران کرده شد
فراوان کس از اختر آزرده شد.فردوسی.
|| خسته. مجروح. متأذی. مصدوم. متألم :
ز خون در کَفَش خنجر افسرده بود
بر و کتفش از جوشن آزرده بود.فردوسی.
گرت رای بیند چو شیر ژیان
بکشتی ببندیم هر دو میان
بدان تا که را بر دهد روزگار
که برگردد آزرده از کارزار.فردوسی.
تو گر پیش شمشیر مهر آوری
سرت گردد آزرده زین داوری.فردوسی.
سر خصم اگر بشکند مشت تو
شود نیز آزرده انگشت تو.اسدی.
|| غضب گرفته. بخشم آمده :
از او پاک یزدان چو شد خشمناک
بدانست [ جمشید ] و شد شاه با ترس و باک
که آزرده شد پاک یزدان از اوی
بدان درد درمان ندید ایچ روی.فردوسی.
همی خواست تا بر پسر شهریار
سر آرد مگر بی گنه روزگار
پدر گردد آزرده زو در جهان
ستاند روانش یکی در نهان.فردوسی.
چون منصور بنشست حیلت کشتن ابومسلم کرد که از وی بروزگار برادر [ یعنی سفاح ]آزرده بود. (تاریخ سیستان).
آزرده
واژهنامه کاوه (فارسی به کردی)
آزرده
(امف)
ئاڵەدین، ئاورتێبەربەە، ئاورگرتوو، ئەڕنۆکی، برک، بۆژما، بووژما، بەرچاوتاریک، پشووسوارلهتووڕەیی، پەنگڵەمیش، تاڵ، تووڕە، تووڕەبووی، تووکەسەر، تون، توند، توویڕە، جنگز، جونگە، جەحنی، جەرگاوس، چاو تاریک، حیرسن، خوێن جمیو، خەیدی، دەڕکەوەچوو، دهۆ، دەهری، ڕابەل، ڕاگەش، ڕقگرتوو، ڕقهۆرسە، ڕقهەستاو، ڕقهەڵساو، ڕکهەستاو، ڕکین، زرز، زویر، زیز، سڵ، سوور هەلگەڕاو، سیماسیو، عەڕنۆکی، غەزریو، غەیدۆک، قارس، قاڵس، قوشقی، قەرس، قەڵس، قەهری، قیندار، قینهەستاو، قینهەڵساو، کرژبوو، کرژ هەڵاتوو، کەشەنگ، کەللەگەرم، گرژ، گڕگرتوو، گرگین، گڤ، گڤن، ناڕەحهت، وەرەچەم تاریک، وەڕەز، هەڵپفیو، هەڵپفیاگ، هەڵچوو، هیج، هێچی، هێرز، هێرس،
رنجیده: ئاراو، ئازاردی، ئازاردیتوو، ئازاردراو، ئازردەبوو، ئەزیەتکریاێ، برک، بێمەیل، تۆراو، تووڕە، جونگە، چەوساوە، خەمناک، داچەکاو، دڵئێشاو، دڵبهجەخار، دڵبەخەم، دڵبەکوڵ، دڵپڕ، دڵتەنگ، دڵجخار، دڵخۆر، دڵخورد، دڵخوەر، دڵڕەنج، دڵڕەنجاو، دڵشکاو، دڵشکست، دڵشکستە، دڵشکسە، دڵشکەست، دڵشکەستە، دڵگران، دڵگەرم، دڵگیر، دڵمای، دڵمەڕیا، دڵمەن، دڵمەند، دڵمێڕیا، دڵ نارەحهت، دلنەخوەش، دهۆ، ڕابەل، ڕاگەش، ڕووگیر، ڕەنجاو، ڕەنجیا، ڕەنجیاگ، زوور، زویر، زیز، سڵو قوشقی، سك، سەرگران، سەرگەشتە، شەمزاو، عاجز، عێجز، عێدز، قارس، قاڵس، قەڵس، قەهری، قین کەردە، کوێرەوەر، گەهراو، لالووت، لووتخوار، لووتەلا، ملکز، ملول، مەلول، ناڕازی، ناڕازیکراو، ناقایل،
مجروح: بریندار، رێش، زامار، زامدار، زەخمو، کولدار،
بەزە، بێحاڵ، بیمار، بێمار، بێهێز، خەستە، دەرداوی، دەردبار، دەردمەن، دەردمەند، دەردناک، دەردەدار، دەردین، ڕەن، ژاندار، ژانۆ، شڕێ، لەشبهبار، ناخۆش، ناساخ، ناساز، ناساغ، ناساق، نەخۆش، نەخوەش، نەساز،
(امف)
ئاڵەدین، ئاورتێبەربەە، ئاورگرتوو، ئەڕنۆکی، برک، بۆژما، بووژما، بەرچاوتاریک، پشووسوارلهتووڕەیی، پەنگڵەمیش، تاڵ، تووڕە، تووڕەبووی، تووکەسەر، تون، توند، توویڕە، جنگز، جونگە، جەحنی، جەرگاوس، چاو تاریک، حیرسن، خوێن جمیو، خەیدی، دەڕکەوەچوو، دهۆ، دەهری، ڕابەل، ڕاگەش، ڕقگرتوو، ڕقهۆرسە، ڕقهەستاو، ڕقهەڵساو، ڕکهەستاو، ڕکین، زرز، زویر، زیز، سڵ، سوور هەلگەڕاو، سیماسیو، عەڕنۆکی، غەزریو، غەیدۆک، قارس، قاڵس، قوشقی، قەرس، قەڵس، قەهری، قیندار، قینهەستاو، قینهەڵساو، کرژبوو، کرژ هەڵاتوو، کەشەنگ، کەللەگەرم، گرژ، گڕگرتوو، گرگین، گڤ، گڤن، ناڕەحهت، وەرەچەم تاریک، وەڕەز، هەڵپفیو، هەڵپفیاگ، هەڵچوو، هیج، هێچی، هێرز، هێرس،
رنجیده: ئاراو، ئازاردی، ئازاردیتوو، ئازاردراو، ئازردەبوو، ئەزیەتکریاێ، برک، بێمەیل، تۆراو، تووڕە، جونگە، چەوساوە، خەمناک، داچەکاو، دڵئێشاو، دڵبهجەخار، دڵبەخەم، دڵبەکوڵ، دڵپڕ، دڵتەنگ، دڵجخار، دڵخۆر، دڵخورد، دڵخوەر، دڵڕەنج، دڵڕەنجاو، دڵشکاو، دڵشکست، دڵشکستە، دڵشکسە، دڵشکەست، دڵشکەستە، دڵگران، دڵگەرم، دڵگیر، دڵمای، دڵمەڕیا، دڵمەن، دڵمەند، دڵمێڕیا، دڵ نارەحهت، دلنەخوەش، دهۆ، ڕابەل، ڕاگەش، ڕووگیر، ڕەنجاو، ڕەنجیا، ڕەنجیاگ، زوور، زویر، زیز، سڵو قوشقی، سك، سەرگران، سەرگەشتە، شەمزاو، عاجز، عێجز، عێدز، قارس، قاڵس، قەڵس، قەهری، قین کەردە، کوێرەوەر، گەهراو، لالووت، لووتخوار، لووتەلا، ملکز، ملول، مەلول، ناڕازی، ناڕازیکراو، ناقایل،
مجروح: بریندار، رێش، زامار، زامدار، زەخمو، کولدار،
بەزە، بێحاڵ، بیمار، بێمار، بێهێز، خەستە، دەرداوی، دەردبار، دەردمەن، دەردمەند، دەردناک، دەردەدار، دەردین، ڕەن، ژاندار، ژانۆ، شڕێ، لەشبهبار، ناخۆش، ناساخ، ناساز، ناساغ، ناساق، نەخۆش، نەخوەش، نەساز،
آزرده
واژهنامه هژار (فارسی به کردی)
سه
آزرده
واژهنامه آزاد ویکی پدیا
ریشه لغت:
فارسی
آوایش:
/آزُردِه/
صفت مفعولی:
آزرده
1. زنجیده خاطر، دلتنگ، اندوهگین، (آزردن).
2. (قدیمی): زخمی، مجروح.
3. :ز خون در کفّش خنجر افسرده بود/ بر و کتفش از جوشن آزرده بود «(فردوسی)»
فرهنگ بزرگ سخن/ فرهنگ لغت معین/ فرهنگ شمس
==زبان دیگر==
ریشه لغت:
زبان بهاری
آوایش:
/آ/زِردِ/
:
''
4. مترادف زِر زن در زبان فارسی، (زرزرو). زمانی صرف میگردد که کسی بویژه بچه بدون بهانه دائم گریه کند.
5. :''هم مِیشهَ آزِر (دِ).
6. ::همیشه (زِر) میزنه.
فارسی
آوایش:
/آزُردِه/
صفت مفعولی:
آزرده
1. زنجیده خاطر، دلتنگ، اندوهگین، (آزردن).
2. (قدیمی): زخمی، مجروح.
3. :ز خون در کفّش خنجر افسرده بود/ بر و کتفش از جوشن آزرده بود «(فردوسی)»
فرهنگ بزرگ سخن/ فرهنگ لغت معین/ فرهنگ شمس
==زبان دیگر==
ریشه لغت:
زبان بهاری
آوایش:
/آ/زِردِ/
:
''
4. مترادف زِر زن در زبان فارسی، (زرزرو). زمانی صرف میگردد که کسی بویژه بچه بدون بهانه دائم گریه کند.
5. :''هم مِیشهَ آزِر (دِ).
6. ::همیشه (زِر) میزنه.